Ave Caicoli, Dili, Timor-Leste

info@pdhj.tl

  • tp

Lere asina termu referensia ho PDHJ

Dili– Xefi Estadu Maior Falintil Forsa Defeza Timor Leste, asina termu referensia ho Provedoria Direitus Humanus no Justisa (PDHJ) ho objetivu oinsa haklean koñesimentu forsas sira nian konaba funsaun forsa nian no lei no direitus humanus.

Asina termu referensia ne’e hala’o iha salaun enkontru PDHJ, Kinta (14/07/2016), ne’e Major Lere konsidera, nudar matadalan ba membrus F-FDTL hodi hala’o servisu sai diak liu iha futuru.

“Akordu memorandum ida ne’e importante liu ba forsa armadas no polisia nasional, ita koalia konaba profesionalismu forsa armadas ninian ne’e area importante liu, forsa bele konfia nia forsa rasik ho ninia material ne’ebé nia kaer no nia sai hanesan superior, “afirma Major General Lere Anan Timur ba jornalista iha edifisiu PDHJ, Caicoli-Dili, Kinta (14/07/2016).

Termu referensia ne’e sei akumula ho hanoin hamutuk ho membru forsa defesa ema nain 5, Ministériu Defesa nain 2, PDHJ nain 3, ONG Fundasaun Mahein nain 1, apoiu informasaun, no peritus nain 2 husi nasoens unidas nian. Tantu orsamentu ba atividade refere ho montante USS 20 mill dolar amerikanu.

Iha biban ida ne’e, Major General Lere hateten katak, problemas direitus humanus iha Timor Leste (TL) diak liu kumpara ho nasaun sira seluk ne’ebé ukun an kleur ona hanesan Afrika no Indonesia violasaun direitus humanus sempre lor-loron akontese.

“Problema konaba direitus humanus iha ne’ebé deit TL hanesan pos konflitu, liafuan direitus humanus sempre as, mais ita kompara TL ho nasaun sira seluk Timor diak liu iha mundu, ita hare ba Afrika nian, Indonesia iha krimi siraoho malu kueze ke lor-loron,”haklaken Major Lere.

Entretantu iha fatin hanesan, Provedor Direitus Humanus, Silverio Pinto esplika liu tan katak, ho asina termu referensia ne’e hahu dezenvolve forsa defesa.

Nia hatutan katak, durante ne’e PDHJ hala’o ninia servisu iha area investigasaun no monitorizasaun ba kazu violasaun direitus humanus ne’ebé mak dalaruma involve membrusbalun forsa defesa nian.

“Prosesu kazu sira ne’e hotu PDHJ rekomenda ba komando sira para atu bele implementa rekomendasaun, husi rekomendasaun sira ne’e mak halo formasaun ba membrus forsa defesa para iha koñesimentu diak ba lei no direitus humanus, esklarese nia. (Fontes JND, publika iha loron 15 Jullu 2016-Eus)

Notisia seluk

PDHJ Audiensia ho Prezidente Parlamentu Hodi Empeña Ratifikasaun OPCAT

Díli, 24 marsu 2026 – Provedór Direitus Umanus no Justisa, Virgílio da Silva Guterres “Lamukan,” akompaña husi Provedór-Adjuntu Governasaun Di’ak, Rigoberto Monteiro, no Provedóra-Adjunta...

Diálogu Nasionál Husu Parlamentu Atu Kompleta Ratifikasaun OPCAT

Díli, 18 marsu 2026 – Reprezentate husi parte interesada sira hola parte iha diálogu istóriku ida iha Díli hodi aborda asuntu ratifikasaun Protokolu Fakultativu...

PDHJ no APT Promove Workshop Prevensaun Tortura Hodi Mellora Kapasidade Monitorizasaun Detensaun

Díli, 17 marsu 2026 – Provedoria dos Direitos Humanos e Justiça (PDHJ), parseria ho Asosiasaun ba Prevensaun Tortura (APT), konvoka workshop kona-ba prevensaun tortura,...

PDHJ Fortalese Kapasidade Autoridade Komunitáriu iha Metinaro liu husi Formasaun Direitus Umanus

Metinaro, 10-12 marsu 2026- Diresaun Promosaun Provedoria Direitus Umanos no Justisa (PDHJ) realiza treinamentu loron tolu kona-ba Direitus Umanus no Governasaun Di’ak ba autoridade...